Sejm Ustawodawczy (1919-1922)
| Rzeczpospolita Polska |
|
Ten artykuł jest częścią serii: |
Sejm Ustawodawczy – jednoizbowy organ parlamentarny wybrany dla uchwalenia konstytucji (Konstytuanta) II Rzeczypospolitej.
Został wyłoniony częściowo w drodze demokratycznych wyborów pięcioprzymiotnikowych (bezpośrednich, powszechnych, równych, tajnych i proporcjonalnych) 26 stycznia 1919 uzupełniony polskimi posłami parlamentów zaborczych. Stopniowo uzupełniany wyborami w poszczególnych dzielnicach do 1922 r.
Prace nad uchwaleniem Konstytucji rozpoczęto w połowie lutego. Jego prerogatywy, a także podstawowe zasady ustrojowe, obowiązujące do czasu uchwalenia Konstytucji, zostały określone w tzw. "Małej Konstytucji", uchwalonej 20 lutego 1919 (uchwała Sejmu z dn. 20 lutego 1919 r. o powierzeniu Józefowi Piłsudskiemu dalszego sprawowania urzędu Naczelnika Państwa).
Marszałkiem Sejmu Ustawodawczego był wybrany 14 lutego 1919 Wojciech Trąmpczyński, w okresie 10-14 lutego 1919 obradom przewodził marszałek-senior Ferdynand Radziwiłł. Sejm ten odbył 342 posiedzenia plenarne.
Do ważniejszych ustaw uchwalonych przez ten Sejm należą: Mała Konstytucja, Konstytucja marcowa z 17 marca 1921 oraz Statut Organiczny Województwa Śląskiego i szeroki pakiet ustaw socjalnych.
Sejm Ustawodawczy funkcjonował do momentu zebrania się wybranego na mocy konstytucji Sejmu i Senatu, co nastąpiło 28 listopada 1922.
Spis treści |
[edytuj] Skład Sejmu Ustawodawczego 26 stycznia 1919
Po przeprowadzonych wyborach, w których wybrano 296 posłów, oraz powołaniu 46 posłów z dotychczasowych parlamentów zaborczych skład polityczny Sejmu przedstawiał się następująco:
| Partia | Mandaty poselskie | procent głosów w Sejmie |
|---|---|---|
| Klub Związku Ludowo-Narodowego |
|
|
| Klub Polskiego Stronnictwa Ludowego – Wyzwolenie[1] |
|
|
| Polskie Stronnictwo Ludowe – Piast[2] |
|
|
| Klub Związku Polskich Posłów Socjalistycznych[3] |
|
|
| Klub Polskiego Zjednoczenia Ludowego[4] |
|
|
| Klub Pracy Konstytucyjnej[5] |
|
|
| Klub Narodowego Związku Robotniczego |
|
|
| Polskiego Stronnictwa Ludowego – Lewica[6] |
|
|
| Klub żydowski |
|
|
| Klub niemiecki |
|
|
| Bezpartyjni |
|
|
| Razem | 340 | 100 |
[edytuj] Skład Sejmu Ustawodawczego w lipcu 1922
| Partia | Mandaty poselskie | procent głosów w Sejmie |
|---|---|---|
| Polskie Stronnictwo Ludowe Piast |
|
|
| Związek Ludowo-Narodowy |
|
|
| Narodowe Zjednoczenie Ludowe |
|
|
| Związek Polskich Posłów Socjalistycznych |
|
|
| Narodowo-Chrześcijańskie Stronnictwo Ludowe |
|
|
| Narodowo-Chrześcijański Klub Robotniczy |
|
|
| Klub Polskiego Stronnictwa Ludowego – Wyzwolenie |
|
|
| Narodowa Partia Robotnicza |
|
|
| Klub Pracy Konstytucyjnej |
|
|
| Polskiego Stronnictwa Ludowego – Lewica |
|
|
| Zjednoczenie Mieszczańskie |
|
|
| Stronnictwo Katolicko-Ludowe |
|
|
| Narodowa Partia Pracy |
|
|
| Rady Ludowe |
|
|
| Komunistyczna Frakcja Poselska |
|
|
| Klub żydowski |
|
|
| Klub niemiecki |
|
|
| Bezpartyjni |
|
|
| Razem | 432 | 100 |
[edytuj] Niektóre ustawy przyjęte przez Sejm Ustawodawczy
- Statut Organiczny Województwa Śląskiego
- Ustawa o nadaniu ziemi żołnierzom Wojska Polskiego
- Ustawa o przyznaniu stopni i praw oficerskich weteranom z roku 1831, 1848 i 1863
- Ustawa o tymczasowym ustroju władz szkolnych
- Ustawa o ustaleniu i oszacowaniu świadczeń i strat wojennych
- Ustawa w przedmiocie kar za pogwałcenie przepisów, dotyczących powszechnego obowiązku służby wojskowej
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ Startowało wyłacznie w Królestwie
- ↑ Startowało głownie w Galicji i dzięki secesji niektórych organizacji Polskiego Zjednoczenia Ludowego w niektórych okręgach Królestwa
- ↑ Skupiał posłów Polskiej Partii Socjalistycznej z Królestwa i Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i Śląska Cieszyńskiego
- ↑ Skupiał posłów Polskiego Zjednoczenia Ludowego z Królestwa oraz Stronnictwa Katolicko Narodowego z Galicji
- ↑ skupiał posłów konserwatywny i demokratycznych z Galicji głównie z tytułu posiadania mandatu w parlamencie austriackim
- ↑ Startowało wyłącznie w Galicji
[edytuj] Bibliografia
- Siedlik Tadeusz A., Historia Polski 1900-1939, Warszawa 1993
- Próchnik A., Pierwsze piętnastolecie Polski niepodległej, Warszawa 1983.
- Andrzej Ajnenkiel, Od rządów ludowych do przewrotu majowego. Zarys dziejów politycznych Polski 1918-1926, Warszawa 1978
Kurs EUR/USD po porannym spadku w dalszej części dzisiejszej sesji europejskiej konsolidował się w pobliżu poziomu wparcia 1,3700.
W ślad za spadkami na europejskich parkietach także akcje notowane na amerykańskich giełdach były masowo przeceniane we wczesnych godzinach popołudniowych. Zatrzymaniu spadków nie sprzyjały także najnowsze publikacje makroekonomiczne z amerykańskiej gospodarki.
Trzeci tydzień marca rozpoczął się od osłabienia złotego. W południe za dolara trzeba było zapłacić 2,8392 zł, za euro 3,8949 zł, a za szwajcarskiego franka 2,6776 zł.